Op dun ijs

Op dun ijs

Op 28 februari 1256 zakte Willem II, graaf van Holland, Roomskoning en aanstaande keizer van het Heilige Roomse Rijk, tijdens de Slag om Hoogwoud met paard en al door het ijs. Zijn tegenstanders, de West-Friezen, zagen hun kans schoon en vermoordden hem zonder enige pardon.


Auteur | Kristel Buijinck

Beeld ↑ Graaf Willem II zakt bij Hoogwoud door het ijs, 1256, Jan Luyken, 1698. Collectie · Rijksmuseum Amsterdam.


Zoon van

Willem II was de zoon van Floris IV van Holland en Machteld van Brabant. Op zevenjarige leeftijd volgde hij zijn vader op, toen deze in 1234 bij een toernooi in het Noord-Franse Corbie om het leven kwam. Zijn oom Willem en later oom Otto traden op als regent. In 1230 kocht Floris IV het hof van vrouwe Meilendis en begon met de bouw van een grafelijk verblijf. Zijn zoon Willem II zette zijn werk voort en gaf onder andere opdracht tot de bouw van een ontvangstzaal, de huidige Ridderzaal, voor dit grafelijke complex. Rond 1288 werd de bouw voltooid onder zijn zoon graaf Floris V van Holland. Een heus familieproject, die Ridderzaal!

Beeld: Floris IV en Willem II, Jacob Cornelisz. van Oostsanen, 1518. Collectie · Rijksmuseum Amsterdam.


Middeleeuwse guerilla

Terug naar West-Friesland. Als sinds de 12e eeuw was er een bittere strijd gaande tussen de inwoners van het gebied en de Hollanders. Grote veldslagen kwamen eigenlijk niet voor, daarvoor waren de West-Friezen ook met te weinig en een veldslag zouden ze nooit hebben gewonnen. De West-Friezen kozen daarom voor een guerilla-achtige oorlog: vanuit hinderlagen sloegen ze snel en onverwachts toe en verdwenen weer voordat de Hollanders een tegenaanval konden inzetten. Het gebied, bestaande uit moerassen, meren, beken, dichte boomgroepen en een drassige bodem, leende zich daar ook uitstekend voor.

Hoogwoud komt na de val

In de winter van 1256 vroren de wateren van West-Friesland dicht, wat het voor de Hollandse soldaten ineens een stuk eenvoudiger maakte om wel door te dringen in het gebied. Treurig genoeg zorgde datzelfde eis voor de letterlijke en figuurlijke val van graag Willem II. Nadat hij met zijn paard door het ijs was gezakt, doodde een groepje West-Friese boeren de onfortuinlijke ruiter. Toen ze erachter kwamen dat deze ruiter niemand minder was dan de graaf van Holland besloten ze zijn lichaam te verstoppen onder de haardplaats van een boerderij in Hoogwoud.

Pas in 1289 lukt het zijn zoon Floris V om de West-Friezen te onderwerpen en daarmee zijn vaders dood te wreken. Na de vondst van het lichaam van Willem II in Hoogwoud, werd in zijn opdracht het grootste deel van het dorp uitgemoord.


Op 23 februari zond de NTR het vierde deel van Het verhaal van Nederland uit. In Ridders en graven kwam het verhaal van Willem II en zijn zoon Floris IV uitgebreid aan bod. Bron: NTR.

Dit vind je misschien ook leuk